De woningen horen bij de eerste woningwetwoningen in de gemeente. Ze werden in
1919 gebouwd voor gemeentelijke ambtenaren, zoals politieagenten en administratief
personeel. Daarmee zijn ze een vroeg en zeldzaam voorbeeld van sociale woningbouw:
betaalbare en degelijke huizen voor mensen met een lager inkomen.
Naast deze historische betekenis, speelden de panden ook tijdens de Tweede
Wereldoorlog een indringende rol. In één woning werden onderduikers verborgen. In
de woning ernaast woonde het Joodse gezin Menkel, dat in 1942 werd gedeporteerd.
Slechts één gezinslid overleefde de oorlog. Die geschiedenis geeft de woningen een
grote herinneringswaarde voor het dorp.
Unieke panden
De twee dubbele woningen vormen samen een herkenbaar geheel in interbellumstijl,
met rode Groninger baksteen, oranje dakpannen en symmetrische gevels. Ze liggen
beeldbepalend aan een doorgaande weg en zijn opvallend goed bewaard gebleven.
Daarmee zijn de woningen zeldzaam. Vergelijkbare huizen in Stadskanaal en
Musselkanaal zijn al gesloopt. Juist omdat deze panden er nog staan én zo gaaf zijn,
hebben ze een hoge waarde. Erfgoedwethouder Egbert Hofstra: "Dit is een unieke
ontwikkeling. Ik ben er trots op dat we deze prachtige panden op deze manier
behouden voor de toekomstige generaties van het dorp Onstwedde. Ze vertellen het
verhaal van ons verleden en verdienen het om dat te blijven doen." Met de aanwijzing
van deze panden wordt de gemeentelijke monumentenlijst van zes naar tien
monumenten uitgebreid.
De gemeente Stadskanaal werkt aan nieuwe erfgoednota. De gemeenteraad bespreekt
een concept hiervan in de raadscommissie van 31 augustus. Deze nota gaat ook in op
de actualisatie van het gemeentelijke erfgoedbestand
